مردم حمله کرده بودند به زندان باستیل. کی ؟ 14ژوییه 1789. انقلاب فرانسه کم کم داشت به واقعیت تبدیل می شد. همان روز هنگامی که لویی شانزدهم از حمله موفقیت آمیز مردم به آن زندان معروف مطلع شد, دوک دولا روشفکو لیانکور( اسم طرف را داشته باشید) یکی از نزدیک ترین یارانش را به گوشه و کناری کشید و از او پرسید:"این یک شورش است؟". جناب دوک هم بدون هیچ تعارفی آب پاکی را روی دست جناب پادشاه ریخت و گفت:"نه, آعلیحضرتا. این یک انقلاب است".

تاریخ بزرگ و یازده جلدی ویل دورانت دقیقآ با همین ماجرای کوتاه به پایان می رسد.

سال 1979 (همان 1357 خودمان) بود. میشل فوکو بعد از یک سفر نسبتآ کوتاه , از ایران برگشته بود به فرانسه. این موجود عجیب و غریب با آن کله ی تاس و خنده های عمیق اش همه ی غربی ها را به بازی گرفته بود. فیلسوف ,تاریخ دان ,روان شناس,جامعه شناس و پارادوکس تمام عیاری چون او,می خواست یک چشمه ی دیگر از هنرهای بسیارش را رو کند; روزنامه نگاری را. و حالا همه ی فرانسوی های جست و جوگر می خواستند از زبان او بشنوند که توی ایران چه خبر است. آن ها مدام می پرسیدند:" این یک انقلاب است؟".

 تنها پاسخی که تلویحآ شنیدند,این بود:"نه ,این نخستین قیام بزرگ بر ضد نظام های جهانی است; مدرن ترین و دیوانه وارترین صورت شورش. *

                             <><><><><><><>

این روزها یادآور خاطرات تلخ و شیرین بسیاری برای خیلی هاست.این را اطمینان داشته باشید. ولی سوالی که همواره مرا می آزارد این است که واقعآ آنچه این همه آدم بخاطرش به خیابان ها ریختند و این همه آدم نیز ( حالا کم یا زیادش را کار نداریم. مگر برای جان آدم ها اعداد و اراقم مهم است ؟) به خاطرش به زیر خاکها غنودند این چیزیست که ما الان داریم.پاسخ یک کلمه دو حرفی بیشتر نیست. این را با اطمینان می گویم . حداقل برای من اینگونه است.

به قول یک اندیشمند بزرگ فرانسوی که :" اینکه همه بگویند که نظر و اعتقاد شما اشتباه است صرفآ و صرفا نمی تواند دلیل محکمی برای اشتباه بودن آن باشد ."

اصلآ ولش کن . گنجشکها را چه به این کار. به ما نیامده در اینگونه موارد دخالتی بکنیم.

اصلآ صحبتش را نکنید. خودمان خوب می دانیم که به قیافه ما نمی آید همچین حرف هایی.

پس بهتر است بگوییم: شما خوبی عزیز؟ بهتر نیست اینطوری؟

*متن اولیه برگرفته از یکی از شماره های اخیر هفته نامه "همشهری جوان" است که با ارزش پوزش از نویسنده بخاطر فراموش کردن اسمشان اینجا بکار رفته است.